ТЕМІРЖОЛ КӨЛІГІ ЖҮЙЕСІНДЕ ЛОГИСТИКАЛЫҚ ШЫҒЫНДАРДЫ ОҢТАЙЛАНДЫРУ

Аңдатпа

Экономиканың жаһандануы, жеткізу тізбектерінің күрделенуі және көлік жүйелерінің тиімділігіне қойылатын талаптардың артуы жағдайында теміржол көлігіндегі логистикалық шығындарды басқару мәселесі ерекше өзектілікке ие болып отыр. Теміржол тасымалдары Қазақстан Республикасының көлік жүйесінде маңызды орын алады және елдің транзиттік әлеуетін қалыптастыруда шешуші рөл атқарады. Осыған байланысты логистикалық шығындардың қалыптасу ерекшеліктерін зерттеу және оларды оңтайландыру жолдарын анықтау маңызды ғылыми-тәжірибелік міндет болып табылады. Зерттеудің мақсаты – жиынтық шығындар тұжырымдамасына негізделе отырып, теміржол тасымалдары жүйесіндегі логистикалық шығындарды оңтайландырудың теориялық негіздерін айқындау және практикалық ұсыныстар әзірлеу. Аталған мақсатқа жету үшін логистикалық шығындардың экономикалық мәні ашылды, теміржол тасымалдарындағы шығындардың құрылымы мен динамикасы талданды, олардың деңгейіне әсер ететін негізгі факторлар анықталды және шығындарды төмендетудің бағыттары негізделді. Зерттеу нәтижесінде шығындарды басқарудың дәстүрлі тәсілдері барлық мүмкін резервтерді толық ашпайтыны анықталды. Логистикалық шығындарды жеткізу тізбегінің барлық кезеңдері бойынша қарастыру тасымалдардың өзіндік құнын төмендетуге мүмкіндік беретіні дәлелденді. Логистикалық шығындарды есепке алу мен талдауды жетілдіру бойынша практикалық ұсыныстар берілді. Қорытындылай келе, теміржол кәсіпорындарының қызметіне кешенді логистикалық басқаруды енгізу экономикалық тиімділікті арттырудың маңызды шарты болып табылады. Зерттеу нәтижелері басқарушылық шешімдер қабылдау барысында пайдаланылуы мүмкін.